Catch of the day
28 november 2017

#metoo



Je kunt op het moment geen krant openslaan, journaal kijken of praatprogramma zien of het gaat over #metoo. De één na de andere filmmaker, filmster, regisseur, politicus (Engeland), journalist (in USA) of fotograaf heeft zich schuldig gemaakt aan seksuele intimidatie, seksueel ontoelaatbaar gedrag of zelfs aanranding. Nadat een aantal vrouwen in de VS de moed heeft gehad om Harvey Weinstein te beschuldigen, is er een beerput opengegaan. Met een eindeloze stroom aan beschuldigingen als gevolg. Blijkbaar was dit een groot taboe en is dat taboe nu doorbroken. Een goede zaak. Eigenlijk is overal waar machtsverhoudingen een rol spelen wel iets van seksuele intimidatie te vinden. Maar waar ligt de grens?

Machtsverhoudingen

Wij, de assistenten/secretaresses, hebben te maken met wel een hele duidelijke machtsverhouding: Baas ‘tegenover’ de secretaresse of manager - (personal of executive) assistent. Overigens komen er uit zo’n samenwerking soms ook verhoudingen voort in de goede zin. Menig huwelijk is er zelfs uit voortgekomen, een ‘baas’ die met zijn ‘secretaresse’ trouwt. Aan de andere kant zijn er natuurlijk ook managers met veel te losse handjes, of managers die zich behoorlijk (seksueel) intimiderend gedragen. Een aantal van jullie kan hier ongetwijfeld over meepraten. En toch ook hier, waar ligt de grens?

Twijfel

Waar die grens precies ligt is lastig. Aanraken zonder toestemming mag niet. Dat is een hele duidelijke grens. Wat betreft verbale (seksuele) intimidatie; dit hangt erg van de persoon in kwestie af. Van de één kun je nu eenmaal meer hebben dan van de ander. Soms vat je iets op als grappig bedoeld maar wanneer een ander precies hetzelfde zegt, kan het helemaal verkeerd vallen. Op het gebied van #metoo heb ik zelf ook het een en ander meegemaakt of gezien (column: attitude). Eind jaren ’80 - ik was nog heel jong - werkte ik voor een manager die de gewoonte had om pal naast me te gaan staan met zijn handen in zijn zakken. Terwijl ik typte, boog hij zich voorover en fluisterde hij met een rood hoofd, hijgend in mijn oor dat het zo’n prachtig gezicht was hoe ik mijn vingers over het toetsenbord bewoog. Dit gebeurde niet dagelijks maar wel zeer regelmatig. Verder kon de man ook aardig en professioneel zijn. Hij was goed in zijn werk. Ik was net begonnen als junior secretaresse, vond het bedrijf en de collega’s leuk. Alleen die man. Ik had geen idee wat ik hiermee aan moest. Na een tijdje heb ik een oudere secretaresse in vertrouwen genomen en haar gevraagd wat te doen. Zij werkte voor de manager van mijn baas. Lang verhaal kort, de man heeft een waarschuwing gekregen en wat bleek, ik was niet de enige bij wie hij dit gedrag vertoonde. Deze seniorsecretaresse was ook door de andere vrouwelijke collega’s in vertrouwen genomen over zijn gedrag. Een paar maanden later werd hij overgeplaatst naar een buitenlandse vestiging. Het was fijn, zeker in die tijd, dat het bedrijf ons serieus nam.

Maar, ook in dit geval, waar ligt de grens? Eigenlijk deed hij niets verkeerd. Hij raakte mij niet aan, maar wat hij zei en de manier waarop, deed mij de rillingen over de rug lopen. Later zei hij dat hij het aardig bedoeld had omdat hij mij zo’n leuk meisje vond. De twijfel is meestal, zie ik het verkeerd of is het ook echt verkeerd? Ik heb regelmatig meegemaakt dat mannen opmerkingen maakten in de trant van: wat heb je toch een prachtig broekje aan, of wat zie je er toch mooi uit met dat mooie blousje. Is dat verkeerd? Lastig. Het hangt er nogmaals heel erg van af wie het zegt.

Inner space

Jaren geleden had ik een mannelijke collega die op de financiële administratie van het bedrijf werkte. Hij was een brave huisvader, deed geen vlieg kwaad, maar zag er uit als de vieze man uit het programma Van Kooten & De Bie. Hij maakte regelmatig op fluistertoon, toespelingen over mijn kleding. Zoiets komt dan toch weer anders over dan wanneer bijvoorbeeld een type als George Clooney dit zou hebben gezegd.

Het kan ook anders. Ooit tijdens een zakelijk galadiner had ik een mooie fluwelen jurk aan met een blote rug. Vervolgens was één van mijn mannelijke collega’s die avond bijzonder ijverig om iedere keer zijn hand op mijn blote rug te leggen om mij vervolgens naar de tafel te begeleiden of mijn stoel naar achteren of voren te schuiven. Verder bleef hij op afstand en was galant. Ik maakte er, nadat het de 4e keer gebeurde, een grapje over. Hij schrok enorm, was zich niet bewust van zijn gedrag en heeft het ook niet meer gedaan. Zo kan het ook. Want laten we in ieder geval niet ons gevoel voor humor verliezen.

Dus waar ligt de grens? Wie die grens bepaalt, is al makkelijker te bepalen. Jijzelf bepaalt namelijk de grens en de ander heeft dit hoe dan ook te respecteren. Sommige mensen komen echt te dichtbij, letterlijk of figuurlijk, komen in je zogenaamde inner space.

Geen vrijbrief

 Eerlijk gezegd heb ik ook weleens van dichtbij meegemaakt dat bepaalde vrouwen managers ‘uitdagen’ met de bedoeling om hogerop te komen. Als beiden dat willen, is dat natuurlijk prima. Wat echter niet prima is, is dat als de vrouw haar uiteindelijke doel niet bereikt, ze de wederzijdse goedkeuring opeens is vergeten. Ook dat gebeurt. Het uitspelen van gezags- en/of machtsverhoudingen blijft altijd spelen met vuur.

Maar waar die grens ook ligt en wat er ook gebeurt, seksuele intimidatie is nooit goed te praten. En dat een vrouw er mooi of leuk uitziet mag nooit een vrijbrief zijn voor een baas/manager/collega om haar te intimideren, chanteren of saboteren.



Reacties via Disqus