Catch of the day
10 oktober 2018

Integriteit



Hoezo integer? Dit is momenteel een actueel onderwerp, zeker als je de verhalen over witwaspraktijken in de krant leest. Anno 2018 blijkt integer zijn nog steeds een uitdaging. Het is inmiddels alweer 10 jaar geleden dat Lehman Brothers omviel en de financiële crisis een feit was. Een paar weken geleden was er een documentaire op tv: Inside Lehman Brothers. Heel interessant. Hoe heeft het zo ver kunnen komen. Eerst dacht men, dat gebeurt in de VS, dus daar hebben wij niet veel mee te maken. Maar nee, in een mum van tijd ontstond het domino-effect en was de grootste financiële crisis ooit een feit. Niet alleen banken vielen om, zelfs landen dreigden failliet te gaan. Daar hebben we de afgelopen 10 jaar allemaal last van gehad.

Ik werkte in 2008 ook bij een bank. Van de één op de andere maand was alles anders. We gingen van een ‘alles kan’-situatie naar een ‘niets kan meer’-situatie. Je kon anderen zelfs niet meer zeggen dat je bij een bank werkte. Je zag paniek in de ogen van de mensen en er was veel wantrouwen. Door alle reorganisaties raakten veel werknemers hun baan kwijt. Zware tijden.

Het was niet nieuw voor me. Een aantal jaren daarvoor heb ik bij een ander bedrijf ook een crisis meegemaakt. Ik werkte daar ongeveer een jaar toen ik af en toe mailtjes voorbij zag komen waarbij ik mijn vraagtekens zette. Maar wat kun je doen? Ik had een vermoeden maar wist niets zeker. Kon mijn vinger er niet op leggen. Zag allerlei schijnbewegingen, maar ja wat moet je daarmee? Ik had een leuke functie, kon het goed met mijn manager vinden en had fijne collega’s. Ik wilde mijn baan niet verliezen en wat had ik nu eigenlijk gezien? Het was allemaal zo vaag. Ik hield mijn mond, want er viel ook niets te vertellen. Op een gegeven moment raakte een en ander in een stroomversnelling en kon ik vervolgens alleen nog maar meegaan in de waan van de dag. Het bleek uiteindelijk om fraude te gaan en mijn manager moest onmiddellijk weg. Ik wist van niets en was volkomen verbouwereerd. Er brak een vreemde tijd aan. Het bedrijf moest flink reorganiseren en zorgen dat er niet nog meer ‘lijken uit de kast’ kwamen. Alles werd overhoop gehaald. Interim managers en advocaten kwamen en gingen. Ook hier ontstond een hele wantrouwende sfeer. Men keek elkaar aan, wist jij het, of, ben jij nog wel te vertrouwen? Een hele onveilige en onzekere situatie. Heel stressvol. Iedereen werkte keihard maar voor wie of wat? Ook toen durfde ik niet meer te zeggen voor welk bedrijf ik werkte, ik schaamde me ervoor. Er ontstonden eilandjes en daar tussendoor was een onderzoeksteam bezig alle narigheid naar boven te krijgen. Geen fijne tijd. Het was net of ik in een slechte film terecht was gekomen waar ik zelf ook een rol in speelde, een soort boze droom. Maar helaas, het was echt.

Ondertussen stelde ik mezelf ook de vraag, hoe integer was ik? Had ik niet toch aan de bel moeten trekken? En zo ja, wat had ik dan moeten zeggen en tegen wie had ik dat dan moeten doen? Geen idee. Op dat moment was er niemand in de organisatie bij wie ik terecht kon. In ieder geval kon ik mezelf recht in de spiegel aankijken; ik kon er niets aan doen en had juist gehandeld. Na een hele nare periode en een enorme reorganisatie is het met het bedrijf gelukkig weer goedgekomen. Er is meer regelgeving. De compliance afdeling is versterkt en er zijn vertrouwenspersonen aangesteld zodat meldingen makkelijker gemaakt kunnen worden.  

Ik heb diverse crisissen meegemaakt en gezien dat integriteit absoluut niet vanzelfsprekend is. Wat zeg je wel of niet. Klopt het, zie ik het wel goed? Het is lastig om de persoon of personen erop aan te spreken. Wat zijn dan de consequenties, zet ik mijn baan op het spel? In veel gevallen geeft het een onveilig gevoel om iets over misstanden te zeggen. Het geeft toch een gevoel van klikken. Omdat we op een hoog niveau werken kunnen wij meestal bij niemand terecht. Wie kun je echt vertrouwen? Het blijft een dilemma. En integriteit blijft dus blijkbaar een uitdaging.

 



Reacties via Disqus